Narje Pesten

Een filmpje

uit de krant

Etnysk geweld yn Bakhuzen:

FREED 10 JUNY 2011

BAKHUZEN – Etnysk geweld is net allinne wat fan Joegoslavië of Eastenryk. It komt yn Fryslân ek foar. Omrop Fryslân berjochtet dat in groep jongelju yn Bakhuzen al jierren dwaande is mei it fuortnarjen fan twa húshâldings út it doarp. De reden soe wêze dat it Hollanners binne. By de famylje De Moor en by de tachtichjierrige Jan Hees binne ruten ynslein, brânbommen ta de hûs yn smiten, harren auto’s binne fernield en se soene mei luchtbuksen besketten wurden wêze. De wenningkorporaasje siket no yn in oar doarp wenromte foar de tramtearre westerlingen.

Nuet Gedwee

Iemand “goed” noemen kan soms het tegendeel betekenen. Zo kun je bijvoorbeeld zeggen: “Arme man, het is toch zo’n goeierd!” De Spaanse dichter Antonio Machado was zich bewust van deze dubbelzinnigheid zoals blijkt uit wat hij schreef in zijn poëtische autobiografie: “Ik ben goed in de goede zin des woords …” Hij bedoelde daarmee dat “goed” in veel gevallen niets anders betekent dan gedweeheid, de neiging niet tegen te sputteren en geen problemen te veroorzaken, voor de muziek te zorgen terwijl de anderen lekker aan het dansen zijn, van die dingen.

F. Savater

Twa boaikes mei in boek Twee jongens met een boek

Drôvich Droevig

Alles wordt tegenwoordig afgeschaft, eeuwenoude tradities worden over boord gegooid, alleen maar omdat men zo nodig moet bezuinigen. Economie is niet meer een onderdeel van het leven, van een cultuur, nee nu geldt de wet : economie , dat is het leven. Zo las Doarmer gisteren het bovenstaande droevig stemmende artikel in de krant, waarin voorspeld wordt, dat het middenkader gaat verdwijnen. Dat is misschien geen probleem voor die hoogopgeleiden, maar voor lieden zoals Doarmer gaat dan toch een stukje menselijkheid verloren, als hij straks door die “moderne technologie” wordt aangestuurd.

Fjouweresom Met z'n vieren

Warskôgje Waarschuwen

De moeilijkheid met het waarnemen van zwarte gaten in het heelal is dat ze door hun sterke zwaartekrachtsveld geen licht kunnen uitstralen. Waarneming van deze hemellichamen is daardoor alleen indirect mogelijk, bijvoorbeeld door het gedrag van sterren in de onmiddellijke nabijheid te bestuderen.

Wikipedia

Volgens Doarmers Law functioneren bepaalde mensen ook als zwarte gaten. Men ziet ze niet, tenminste men kan niet waarnemen, dat ze iets doen, maar uit het gedrag van de mensen om hen heen kun je hun (desastreuze) invloed merken. Daarom, pas op voor lieden, die geen licht uitstralen!

De tramtaasje fan’e rêst De kwelling van de rust

Wat men zoekt , is niet dat kalme en ongestoorde bezit, dat ons de gelegenheid laat om over onze ongelukkige staat na te denken, noch de gevaren van de oorlog, noch de zorgen van een ambt, maar dat is de drukte , die ons ervan afhoudt om aan onze staat te denken en die ons verstrooit. Vandaar dat mensen zo van luidruchtigheid en beweging houden, vandaar dat de gevangenis zulk een verschrikkelijke kwelling is, vandaar dat het genieten van de eenzaamheid zo iets onbegrijpelijks is. En tenslotte is de voornaamste bron van geluk voor de vorsten hierin gelegen, dat men zonder ophouden tracht hen te verstrooien en hun allerlei genoegens te verschaffen. De koning wordt omringd door mensen , die er enkel op uit zijn om de koning te verstrooien en hem te beletten aan zichzelf te denken . Want al is hij koning, hij is ongelukkig als hij aan zichzelf denkt.

Blaise Pascal

Doarmer heeft ook wel zijn bedenkingen bij al die “zelfreflectie”.

In wrantelich petear Een wrevelig gesprek

‘Je wilt het gewoon niet snappen,’bijt Otto hem toe,’terwijl het toch zo simpel is. Wij willen in onze organisatie resultaatgericht sturen en passen onze instrumenten daarop aan. Dat betekent dat het competentieprofiel helder moet weergeven op welke manier wij sturing geven aan het beoogde resultaat.’
‘Maar wat is dan het resultaat?', verzucht Leo.
´Het resultaat is een inspirerende kennismanager die resultaatgericht het vermogen heeft om te inspireren´, antwoordt Otto met toenemende wrevel in zijn stem.

A.Ligtvoet en C. de Busser: Vaagtaal

Tolve Twaalf

Als wij iedere nacht hetzelfde droomden, zou ons dat in dezelfde mate treffen als de voorwerpen die wij iedere dag zien. En als een werkman er zeker van was iedere nacht, twaalf uur lang, te dromen dat hij koning was, geloof ik dat hij bijna even gelukkig zou zijn als een koning, die iedere nacht, twaalf uur lang, zou dromen dat hij een werkman was……… Want het leven is een enigszins minder onbestendige droom.

Blaise Pascal (1623- 16620

Als “doarmer troch de dream”( = doler door de droom) spreken deze woorden Doarmer erg aan, bovendien heeft hij de Matrix gezien.

In skym Een schim

Volgens Bohr komt de wazige, schimmige wereld van het atoom pas tot concrete werkelijkheid als er een waarneming wordt gedaan. Zolang er niet wordt waargenomen is het atoom een schim. Het wordt werkelijkheid als je er naar kijkt. En we kunnen beslissen waar we naar kijken. Kijken we naar de plaats, dan zien we een atoom op een bepaalde plaats. Kijken we naar de beweging, dan kunnen we de snelheid van een atoom te weten komen. Maar nooit allebei tegelijk. De werkelijkheid als gevolg van de waarneming kan niet worden gescheiden van de waarnemer en de keuze van zijn meting. Lijkt dit op hokus pokus en tamelijk paradoxaal? Einstein vond dat ook. De wereld bestaat toch werkelijk, of we hem nu waarnemen of niet? Alles gebeurt toch om een of andere reden en niet omdat het wordt waargenomen? Onze waarnemingen kunnen misschien wel de atomaire realiteit ontraadselen maar die toch niet creëren? ………………. De meeste mensen zullen zich geen zorgen maken over de vervaging van de werkelijkheid in de atomaire wereld, zolang de opstandigheid van de natuur zich tot dat gebied beperkt. In het dagelijkse leven is een stoel nog steeds een stoel, waar of niet? Toch is dat niet helemaal waar. Stoelen bestaan uit atomen. Hoe kunnen een heleboel schimmen samen iets concreets en massiefs maken? En hoe zit het met de waarnemer zelf? Wat is er zo bijzonder aan een menselijk wezen dat hij in staat is om de wazige wereld van de atomen tot werkelijkheid te brengen? Moet een waarnemer een mens zijn? Of mag het ook een kat zijn, of een computer?

P.Davies

Wei wurde Verdwijnen

Wohl geh ich täglich andere Pfade, bald
ins grüne Laub, zur Quelle bald,
zum Felsen, wo die Rosen blühen,
blicke vom Hügel ins Land, doch nirgend,
du Holde, nirgend find ich im Lichte dich
und in die Lüfte schwinden die Worte mir……..

Hölderlin (1770 – 1843)

Wol gea ik eltse dei in oare wei, no ris
yn it griene leaf, nei de boarne dan wer,
nei it stiente, dêr’t de roazen blomkje,
sjoch fan’e hichte yn it lân, mar nearne,
do ynnimlike, nearne fyn ik yn it ljocht dy
en yn’e loften wurde myn wurden wei……..

Sjoen troch dy Gezien door jou

En ook al meent hij dat hij naar waarheid weet, toch kan hij gemakkelijk ervaren dat wat hij meent te weten, meer in overeenstemming met de waarheid geweten kan worden. Het zichtbare kan immers meer in overeenstemming met de waarheid gezien worden dan het door jou gezien wordt. Het zou door scherpere ogen meer in overstemming met de waarheid gezien worden. Het wordt door jou niet gezien, zoals het in waarheid zichtbaar is. Dit geldt ook voor het gehoor en de overige zintuigen. Maar omdat al wat wel geweten wordt, maar niet met dat weten, waarmee het geweten kan worden, niet in waarheid geweten wordt, maar anders en op andere wijze - anders echter en op andere wijze dan die, welke de waarheid zelf is, wordt de waarheid niet geweten – daarom is degene niet bij zinnen, die meent iets naar waarheid te kennen en de waarheid niet kent. Zou een blinde niet voor krankzinnig gehouden worden, als hij zou menen het onderscheid tussen kleuren te kennen, terwijl hij niet zou weten wat kleur is?

Nicolaas von Cusa (Cusanus) 1401-1464

In fersin meitsje Een vergissing begaan

Wie dit alles al ontvlucht is en een rein leven leidt, maar toch niet weet wat “niets” is, wat ongevormde materie is, wat gevormde materie zonder leven is, wat een lichaam is, wat een soort in een lichaam is, wat plaats is en wat tijd is, wat ruimtelijkheid en tijdelijkheid zijn, wat beweging van plaats is en wat beweging is die niet beweging van plaats is, wat aanhoudende beweging is, wat eeuwigheid is, wat het is niet op een plaats te zijn en toch niet nergens, en wat het is buiten de tijd te zijn en altijd te zijn, wat het is tegelijk nergens te zijn en er nooit niet te zijn, al wie dus, hiermee onbekend, een onderzoek wil doen en wil discussiëren, ik zeg niet over God, de allerhoogste – over wie wij meer weten door niet te weten – maar over de eigen ziel, die zal zo grote vergissingen begaan als er maar begaan kunnen worden.

Augustinus

Finzen Gevangen

Iedereen weet dat mensen uit het onderw. over het algemeen niet goed behandeld worden, ook niet in ons land. Er zijn echter landen, waar men nog een stapje verder gaat ( zie bovenstaande foto uit Sprkzsechitovsja) . Doarmer laat het aan de lezer over of dit terecht is of niet.

Goadentwiljocht Godenschemering

Hoe moet het nu verder met dit land na vandaag ? Zal er een nieuwe wereld ontstaan, nu de oude is ondergegaan of zullen wij eeuwig in de duisternis blijven?

Hoe moat it no fierder mei dit lân nei hjoed? Sil d'er in nije wrâld ûntstean, no't de âlde ûndergien is of sille wy ivich yn it tsjuster tôvje?

Steech Halsstarrig

Want als iemand voorzichtig en geduldig te werk gaat en de tijdsomstandigheden zich daarbij zo ontwikkelen dat zijn handelwijze goed is, gaat het hem voor de wind. Als de omstandigheden echter veranderen, komt hij ten val, omdat hij geen verandering aanbrengt in zijn wijze van optreden …… Daarom is een voorzichtig man, wanneer het tijd is om tot de aanval over te gaan, niet in staat dat te doen. En daardoor komt hij ten val. Want als hij van karakter zou veranderen in overeenstemming met de tijdsomstandigheden, dan zou vrouwe Fortuna zich niet van hem afwenden…… Mijn conclusie luidt dus, dat mensen gezien het feit dat de fortuin veranderlijk is en zij zelf halsstarrig aan hun eigen gedragslijn vasthouden, succesvol zijn wanneer deze twee punten met elkaar overeenstemmen, en niet succesvol wanneer ze niet met elkaar overeenstemmen. Wel ben ik van mening dat men, omdat de fortuin een vrouw is, beter doortastend dan voorzichtig kan zijn.

Machiavelli

It neat temjitte Het niets tegemoet

Wanneer wij ons echter door de formele onmogelijkheid van de vraag naar het Niets niet in de war laten brengen en ondanks alles die vraag toch stellen, dan moeten wij tenminste voldoen aan de eerste eis waaraan elke vraag is onderworpen, wil het zin hebben haar te stellen: als men , hoe dan ook, het Niets – het Niets zelf – wil ondervragen, dan moet het eerst gegeven zijn. Wij moeten het tegemoet kunnen treden. Waar gaan wij het Niets zoeken? Hoe kunnen wij het Niets vinden? Moeten wij om iets te vinden, niet eigenlijk al weten dat het er is? Inderdaad! Over het algemeen is het zo dat de mens slechts dan kan zoeken wanneer hij van tevoren reeds heeft aangenomen dat het gezochte ook voorhanden is.

Heidegger

As in bern Als een kind

Het meest kwelt ons het kwaad dat nog niet vaststaat

Seneca

Bij wat mij overkomt gedraag ik mij als een man, bij wat ik onderneem als een kind. De angst om te vallen maakt mij meer van streek dan de val zelf. Zorgen zijn niet lonend. Een vrek lijdt meer door zijn hartstocht dan een armoedzaaier………. En dikwijls is het minder erg je wijngaard te verliezen dan erom te moeten procederen. De onderste trede is de zekerste. Het is de basis van standvastigheid.

Montaigne

De pôle Het kleine eiland

Een vrolijk liedje

Memmedei Moederdag

Benei komme Evenaren

Vandaag las Doarmer de volgende uitspraak van een 96-jarige : “Je houdt niet op met hardlopen, omdat je oud wordt. Je wordt oud, omdat je ophoudt met hardlopen”. En sa is it mar krekt. Wil Doarmer dit evenaren, dan wachten nog 36 jaren stevige training . Of het lukt, dat weet hij niet, maar zoals bij elke grote klus, je moet er gewoon aan beginnen en dan zie je wel, langer dan een week vooruitkijken heeft toch weinig zin. Op 24-jarige leeftijd wist Doarmer toch ook niet hoe zijn leven er in 2011 uit zou zien. It komt dochs oars as’t tinkst.

Oer de hichten Over de heuvels

Vandaag heeft Doarmer een fietstocht gemaakt aan gene zijde van de heuvels, in het land S. De zon scheen, maar er stond een vrij koude wind, zodat Doarmer zich moest opwarmen in de luwte van een terras in de plaats R. Men kan merken, dat hij na al die jaren achter de beschermende heuvels niet meer gewend is aan koude noordelijke winden. Vooral de terugweg was een aanval op zijn oude botten.

Yntuysje Intuïtie

Er bestaat geen andere kennis dan intuïtieve. Deductie en discours , ten onrechte kennis genoemd, zijn slechts instrumenten die tot de intuïtie voeren. Wanneer we deze bereiken maken de om haar te bereiken gebruikte middelen voor haar plaats; in de gevallen waarin ze niet kan worden bereikt, blijven redenering en discours over als borden die in de richting wijzen van een intuïtie die buiten bereik is; als ze tenslotte is bereikt maar niet een tegenwoordige modus van mijn bewustzijn is , blijven de stelregels waarvan ik mij bedien over als resultaten van eerder uitgevoerde verrichtingen.

Sartre

Kjel meitsje Angst aanjagen

Iedereen weet dat de gemeente W. slechts één bergdorp kent , te weten Hoge H. Daar zal Doarmer morgen een wedstrijd over 5 Engelse mijlen (ruim 8 kilometer) lopen. Het is echter niet het heuvelachtige terrein, dat hem angst inboezemt, maar het verschijnsel op bovenstaande foto, de “bezemfiets”. Gezien het niveau van de wedstrijd zal het, net als vorig jaar, een heel karwei worden om deze vernederende dreiging op afstand te houden. Dus als een niet al te snelle loper zin heeft om morgen 8 kilometer te rennen, gewoon even met Doarmer contact opnemen, desnoods wordt men per auto naar het bergdorp gebracht.

Wetter brûke Water gebruiken

Vandaag heeft Doarmer in de stad H. een alleraardigst museum bezocht. Het gebouw paste ook bij zijn opvatting, dat je bij ruimtegebrek ondergronds moet gaan en veel water gebruiken.

Hymje Hijgen

"Well, in our country," said Alice, still panting a little, "you'd generally get to somewhere else -- if you ran very fast for a long time, as we've been doing."
"A slow sort of country!" said the Queen. "Now, here, you see, it takes all the running you can do, to keep in the same place. If you want to get somewhere else, you must run at least twice as fast as that!"

Alice in Wonderland

Swietkes Zoetjes

dêr’t Reaklif sa swietkes lonket
yn de jûntiids-sinneskyn

It neiteam Het nageslacht

De jaarlijkse gathering of the clan in het land G. staat weer voor de deur en Doarmer’s tak van de clan staat voor de moeilijke opgave om ook dit jaar de overwinning te behalen bij het onderdeel sport. Vorig jaar lukte dat voor de eerste keer dankzij de prestaties van zoon H. Er is niets mis met de clan, maar het vervelende is, dat er nogal wat sportieve figuren rondlopen, die ook allemaal graag willen winnen. Doarmer heeft echter voldoende vertrouwen in zijn nageslacht, zodat hij ervan uitgaat, dat zij tot het uiterste zullen gaan om de overwinning te behalen. Ook zal hij het bezoek aan het land G. gebruiken om wat bloemen bij het monument te leggen, want al is het meer dan 600 jaar geleden, in de geschiedenis van een oud cultuurvolk is dat slechts een ogenblik.

Nije klean Nieuwe kleren

Moaie fearren meitsje moaie fûgels (De kleren maken de man)

Tenein Uitgeput

De swiete priuwer De pimpelaar

Hjir sil it snein heevje (Hier gaat het zondag gebeuren)

Oplôgje Oplaaien

Van de filosoof Schopenhauer zijn nogal wat nare opmerkingen over vrouwen bekend, maar het valt wel mee, hij zegt ook het volgende:

'hun kijk op de dingen is heel verschillend van de onze, vooral omdat zij vaak de kortste weg naar het doel en het meest voor de hand liggende in het oog houden, wat wij meestal over het hoofd zien, juist omdat het vlak voor onze neus ligt. Daar moet ons dan op gewezen worden, zodat wij het voor de hand liggende en eenvoudige weer kunnen zien. Bovendien zijn vrouwen beslist nuchterder dan wij, waardoor zij in de dingen niet meer zien dan er werkelijk in zit, terwijl wij, als onze emoties oplaaien, gemakkelijk iets groter maken dan het is of er iets denkbeeldigs aan toevoegen’

Ymponearje Imponeren

Taal is een kenmerkend onderdeel van een grote groep verrichtingen – praten, schrijven, met de bus reizen, iemand ontmoeten etc. We richten onze aandacht niet op de woorden “goed” en “mooi”, die volstrekt niets zeggen, over het algemeen slechts onderwerp en predicaat vormen (‘dit is mooi’), maar op de gelegenheden waarbij ze worden gezegd – op de enorm ingewikkelde situatie waarbinnen de esthetische uitdrukking haar plaats heeft en waarbinnen de uitdrukking zelf een vrijwel te verwaarlozen plaats inneemt.

Wittgenstein

Gisteren werd Doarmer weer eens geconfronteerd met dergelijke woorden ‘redelijk’, ‘matig’,‘voldoende’,’onvoldoende’. Toch heeft hij veel geleerd. In de eerste plaats, omdat Doarmer natuurlijk niets van het onderwerp wist en in de tweede plaats omdat schema’s nooit weg zijn, men kan er altijd mee imponeren.

De griemmank De mengelmoes

Gisteren heeft Doarmer een feest gehad in de spelonken onder een kerk, waarmede hij weer eens heeft bewezen, dat het aangename heel goed met het stichtelijke te verenigen is. Bovendien zorgde deze entourage ervoor, dat het op zich gevaarlijke mengsel van "bessen", buren, onderw.mensen , hardlopers en Friezen niet tot ontploffing kwam.

De ein Het einde

Bij de finish probeert ene Herman M. tevergeefs Doarmer tegen te houden.

In bern Een kind

Omdat het aantal woorden van een taal weliswaar heel groot, maar toch eindig is, stuiten we op een probleem. Op een bepaald punt definieer je een woord door middel van een woord, dat je juist wilt definiëren. De kat bijt zichzelf in de staart. We hebben te maken met een klassieke vicieuze cirkel. Wie dat niet gelooft, moet maar eens proberen om aan een kind uit te leggen wat orde is. Een gangbare uitleg als: “Orde is wanneer jouw speelgoed daar ligt waar ik het wil hebben “ geldt niet. Daarom definieer je orde als iets dat gekenmerkt is door regelmatigheden, structuren of patronen. Maar het kind laat zich niet in de luren leggen, het heeft wel door dat je op eieren loopt en vraagt door: “Wat is regelmatig, wat betekent structuur en hoe ziet een patroon er eigenlijk uit?” Je begint te stotteren:”Regelmatig is als de dingen geordend zijn, als ze een structuur hebben of een patroon…...”. M.Wehr

Doarmer vindt de volgende definitie van orde nog altijd de beste: Orde is de chaos, waaraan wij gewend zijn.

In skjin laai Een schone lei

Zoals reeds eerder op deze plaats gezegd, neemt Doarmer van tijd tot tijd een beproeving op zich. Dit als boetedoening, zodat hij daarna zijn leven weer met een schone lei kan voortzetten. De laatste beproeving was het beklimmen der Limburgse heuvelen en morgen is het de halve marathon van H. Eenentwintig kilometer blootgesteld aan de elementen en vol bezinning en zelfreflectie, zoekend naar de zijnsgrond. Daar wordt een mens niet slechter van.

Trijehûndert tûzen Driehonderdduizend

Van het internet : Dútslân besuniget net op Frysk BRÄIST – “Hoewol’t wy besunigje moatte, sille wy net koartsje op de stipe foar de minderheden.” Mei dat fleurich boadskip helle de Dútske steatssekretaris foar kultuer Bernd Neumann in entûsjaste reaksje út yn Noard-Fryslân. Neumann sei dat it wichtich is om minderheidstalen net samar ferdwine te litten. De steatssekretaris die syn útspraak ôfrûne sneon by de offisjele iepening fan it Frysk hûs yn it Noardfryske Bräist. It gebou oan de Sööderstroote yn dat plak biedt sûnt oktober ûnderkommen oan ferskate organisaasjes dy’t warber binne op it mêd fan de Fryske taal en kultuer. De Dútske steat stipet de Fryske kultuer mei in bedrach fan trijehûndert tûzen euro yn it jier. Foar it oankeapjen en ynrjochtsjen fan it Frysk hûs hawwe de Friezen yn Dútslân in ekstra stipe fan trije ton krigen.

It barde op in maaitiidsjûn Het gebeurde op een voorjaarsavond

Zeg kleine ree in ’t groene woud

Gisteravond zat Doarmer in de trein, toen hij plotseling een dreun hoorde, alsof er iets tegen de trein geklapt was. De trein stopte en er werd meegedeeld, dat men ging kijken wat er precies was gebeurd. In de coupé ontstond meteen een groepsgevoel. Mensen, die kort daarvoor elkaar wat ongemakkelijk genegeerd hadden, knoopten nu als vanzelfsprekend gesprekken aan. Een dame verkondigde overtuigd “dat dit wel uren kon duren, zij had het eerder meegemaakt, zo’n trein werd eerst helemaal gereinigd, voordat men verder reed”, een andere passagier zei wel vijf keer “nu mis ik beslist mijn busverbinding”. Buiten de trein liepen in het donker een paar mannen met reflecterende jasjes en omdat een raampje openstond , had weer een ander gehoord, dat deze mannen hadden gezegd “kijk daar hangen de darmen”. Toen werd het even stil in de coupé. Even later kwam de mededeling “ wij rijden verder, het was een ree”. Zo ziet u maar weer, het gevaar dreigt niet alleen in het kreupelhout.

De tosken sjen litte De tanden laten zien

Wedzje Wedden

De gebruikelijke toetssteen om vast te stellen of dat wat iemand beweert louter overreding of op zijn minst een subjectieve overtuiging, dat wil zeggen, een vast geloof is, is de weddenschap. Het komt vaker voor dat iemand zijn stellingen met zoveel vertrouwen en onverzettelijkheid uitspreekt, dat hij zich in het geheel niet schijnt te bekommeren om een mogelijke vergissing. Een weddenschap brengt hem aan het wankelen. Soms blijkt dan dat hij wel overreding bezit, maar slechts genoeg om de waarde ervan op één dukaat te kunnen schatten, en niet op tien. Want één dukaat durft hij nog wel in te zetten, maar bij tien begint hij zich bewust te worden van iets wat hij daarvoor niet in de gaten had, namelijk dat het toch mogelijk is dat hij zich vergist heeft.

Kant

Nei ferrin Na verloop

Die von Kant entdeckte Idealität der Zeit ist eigentlich schon in dem, der Mechanik angehörenden Gesetze der Trägheit enthalten. Denn was dieses besagt ist im Grunde, dass die bloße Zeit keine physische Wirkung hervorzubringen vermag; daher sie, für sich und allein, an der Ruhe oder Bewegung eines Körpers nichts ändert. Schon hieraus ergibt sich, dass sie kein physisch Reales, sondern ein transzendentales Ideales sei, d.h. nicht in den Dingen, sondern im erkennenden Subjekt ihren Ursprung habe……. Denn wirksam sind allein die Ursachen im Verlaufe der Zeit, keineswegs er selbst. Daher wenn ein Körper allen chemischen Einflüssen entzogen ist, wie z.B. ein Mammut in der Eisscholle an der Lena, die Mücke im Bernstein……. Jahrtausende nichts an ihm verändern.

Schopenhauer

De stipe De steun

jah qaþ du im: ni waiht nimaiþ in wig; nih waluns nih matibalg nih hlaib nih skattans (= en hij zei tot hen: neem niets mee voor onderweg, geen staf of tas, geen brood of geld)

Lucas 9

Doarmer was vanmiddag wat bezig met vakantieplannen en dat is tegenwoordig wel lastig met alle mogelijkheden, maar gelukkig vindt hij als trouw lezer van het Woord daar altijd weer steun.

Jin fersinne Zich vergissen

Het eigenlijke leven van een gedachte duurt slechts totdat ze aan de grensscheiding is gekomen die wordt gemarkeerd door de woorden………Zodra ons denken namelijk woorden heeft gevonden, is het al niet meer iets echt innerlijks en verliest het de ernst die zijn kern uitmaakt. Waar het begint te bestaan voor anderen, daar houdt ons denken op in onszelf te leven, zoals een kind zich van zijn moeder losmaakt, wanneer het zijn eigen leven begint. Zegt ook niet de dichter:
Ihr müsst mich doch nicht durch Widerspruch verwirren!
Sobald man spricht, beginnt man schon zu irren.

Schopenhauer

Met de dichter wordt Goethe bedoeld en hoewel Doarmer een grote bewondering voor Schopenhauer heeft, vindt hij toch dat deze wat negatief over woorden, over taal is. Doarmer deelt meer de opvatting, dat denken en taal elkaar versterken, hoe gebrekkig het middel taal misschien ook is. Door te denken en het gedachte uit te spreken, komt ook het denken weer op een hoger niveau. Eigenlijk “zonder denken geen taal” en “zonder taal geen denken”.

De grûnslach foarmje Ten grondslag liggen

De tijd is geen empirisch begrip dat van een of andere ervaring is afgeleid. Want co-existentie of opeenvolging zou zelfs niet worden waargenomen wanneer de voorstelling van tijd niet a priori aan deze waarneming ten grondslag zou liggen. Alleen onder voorwaarde dat deze voorstelling in ons aanwezig is, kunnen we voorstellen dat iets op een en hetzelfde moment (tegelijk) of op verschillende momenten (na elkaar) is. De tijd is een noodzakelijke voorstelling die aan alle aanschouwingen ten grondslag ligt. We kunnen ten aanzien van de verschijningen de tijd zelf niet opheffen, hoewel we heel goed de verschijningen uit de tijd kunnen wegnemen. De tijd is dus a priori gegeven. Alleen in de tijd is alle werkelijkheid van de verschijningen mogelijk.

Kant

Heuvelje Berispen

Eerder uit trots dan uit goedheid berispen we anderen voor de fouten die ze begaan. We tikken hen niet zozeer op de vingers om hun fouten te corrigeren, als om duidelijk te maken dat wij ervan gevrijwaard zijn.

Wie zich te zeer toelegt op het kleine wordt vanzelf onbekwaam voor het grote.

Zwijgen is het beste voor iemand die zichzelf niet vertrouwt.

We worden in het dagelijks leven meer gewaardeerd om onze gebreken dan om onze goede eigenschappen.

We zijn zo gewend ons te vermommen voor anderen dat we ons uiteindelijk voor onszelf vermommen.

La Rochefoucauld

Kaartspylje Kaartspelen

Hjir sil it jûn barre ( Hier zal het vanavond gebeuren)

Ferantwurdlikens Verantwoordelijkheid

Ik ben in de wereld geworpen, niet in de zin dat ik aan mijn lot overgelaten en lijdzaam in een vijandig universum vertoef, als een plank die op het water drijft, maar juist in de zin dat ik me opeens alleen en hulpeloos aantref, geëngageerd met een wereld waarvoor ik de volledige verantwoordelijkheid draag zonder me, wat ik ook doe, van die verantwoordelijkheid te kunnen losscheuren…………Wie in de angst zijn gesteldheid verwerkelijkt, de gesteldheid geworpen te zijn in een verantwoordelijkheid die zich zelfs tot zijn geworpenheid zelf uitstrekt, heeft geen spijt, geen wroeging en excuus meer; hij is nog slechts een vrijheid die zichzelf volledig ontdekt en waarvan het zijn in de ontdekking zelf is gelegen. Maar meestal ontvluchten we de angst in kwade trouw.

Sartre

Doarmer yn Madrid Doler in Madrid

klik hier

Jitris Nog eens

Sabeare Zogenaamd

De neiging tot vervallen die het leven kenmerkt doorzichtig maken, de vluchtwegen in de richting van een vermeende stabiliteit afsnijden en de moed hebben aan de onrust van het leven toe te geven, in het bewustzijn dat al het zogenaamd houdbare, vastgestelde, bindende niets anders is dan een laagje schmink: een masker dat het bestaan zichzelf opzet of dat het door de publieke interpretatiekaders, dus de heersende meningen, morele voorstellingen en zingevingen, krijgt opgezet. Het wakker-zijn van het bestaan voor zichzelf wordt door Heidegger tot de hoogste taak van de filosofie bestempeld. Omdat die waarheid ons echter geen waar ‘zelf’ laat ontdekken, maar ons eenvoudigweg terugslingert in het hart van de onrust, waaruit wij willen wegvluchten, juist daarom is er ook angst voor de filosofie. De filosofie is voor de Heidegger van die jaren een onruststookster. De angst voor de filosofie is de angst voor de vrijheid.

R.Safranski over Heidegger

Madrileenske ympresjes Madrileense impressies

Doarmer is een paar dagen in Madrid geweest om daar in het Parco del Retiro te trainen. Op één van de foto’s inspecteert hij het terrein en daarom heeft hij ook zijn inspecteurjasje aan.

Waaksje Groeien

Doarmer ontving het volgende bericht vanaf de bodem der voormalige Zuiderzee (moge Hij de de dijken beschermen!)

Tijd vlieger zei...

Januari 2007, Joosje te A. wint de prijs, en de nummer 2 blijft treurig achter (zie januari 2007). Joosje te A. (andere A. dit keer) is inmiddels zo groot gegroeid dat ze her en der optreedt. Een van haar performances is vastgelegd.

http://www.youtube.com/watch?v=QJ2jESz9mgs

Bij ongeveer 1min37 begint de zang.
O ja, die pianospeler komt me ook bekend voor.

En ongetwijfeld zullen de trouwe lezers van deze weblog hen ook herkennen, de verheugde winnares en de treurige nummer 2 met de traan.

De betsjutting De betekenis

Die Grenzen meiner Sprache bedeuten die Grenzen meiner Welt

Wittgenstein

De betekenis zelf van de kennis is dat wat die betekenis niet is en ze is niet wat ze is, want om het zijn zoals het is te kennen zou men dat zijn moeten zijn, maar ‘zoals het is’ is er slechts omdat ik niet het zijn ben dat ik ken, en als ik het werd zou het ‘zoals het is’ verdwijnen en zelfs nooit meer gedacht kunnen worden…….. Kennis confronteert ons met het absolute en er is een waarheid van de kennis. Maar hoewel ze ons niets meer en niets minder dan het absolute levert, blijft die waarheid strikt menselijk.

Sartre

Koarte mankelikens Kortstondige melancholie

De ôfskiewurden twirje en weagje
yn ‘e lette winterwyn
en hja fûstkje de kjeld ………..
Oprôle rûpen, flinters fan’e maaitiid

Bertegrûn Geboortegrond

Undwestber Onblusbaar

O Ewigkeit du machst mir bang‘
O Ewig, Ewig ist zu lang‘
Hie gilt fürwar kein Schertzen:
Drumb, wenn ich diese lange Nacht
Zusampt der grossen Pein betracht‘
Erschreck ich recht von Hertzen
Nichts ist zufinden weit und breit
So schrecklich als die Ewigkeit.

Johann Rist (1607 – 1667)

Vertaling met behoud van rijm:

O ivichheid do bist foar my sa njoer
O ivich, ivich is in ûndwestber fjoer
Wiswier hjir heart gjin laitsjen
Dêrom, as ik dizze lange nacht troch
It libben opskype mei dy grutte pine sjoch
Slagget it my tige kjel te meitsjen
Neat griist sa oan, wêr’t men ek siket
As ivichheid, sa’t dy ús liket.

De brekberens De breekbaarheid

Daarom ook komt uiteindelijk op ieder kantoor ter wereld een dichter werken die de werknemers iets zal vertellen over de breekbaarheid van hun bestaan. Niet omdat de werknemers daar zelf te weinig van weten. Maar tussen de stapels werkachterstand en de lunches in de kantine moeten ze weer worden herinnerd aan de gevoelens van wanhoop die ze hebben als ze thuis in bed liggen; de herinneringen van thuis zijn ze kwijtgeraakt op het moment dat ze de deur van hun kantoor zijn gepasseerd. Want hier zijn ze nooit alleen, nooit rustig, nooit op hun gemak. Hier hebben ze nooit tijd om na te denken – over niets. Daar komt de dichter te pas.

Marjolijn Februari

Preekje Prediken

Bonifatius

Eastfrysk Oostfries

tellen

Bjusterbaarlik Verbluffend

‘Werkelijk’ is geen woord dat we met al te simpele zelfverzekerdheid mogen gebruiken. Als een neutrino een brein had dat was geëvolueerd in voorouders op neutrinoformaat, zou het zeggen dat rotsen ‘werkelijk’ voor het merendeel bestaan uit lege ruimte. Wij hebben een brein dat is geëvolueerd in voorouders op middelgroot formaat die niet dwars door rotsen konden wandelen, dus ons ‘werkelijk’ is een ‘werkelijk’ waarbij rotsen massief zijn. Voor een dier is ‘werkelijk’ wat zijn hersenen als ‘werkelijk’ moeten ervaren om het dier te helpen overleven. En omdat verschillende soorten in verschillende werelden leven zal er een verbluffende variëteit aan ‘werkelijken' zijn.

R.Dawkins

Twatsjillich Tweewielig

Naast het koetsje ,de glêzen wein (= glazen wagen), behoorde de tweewielige tilbury tot de standaarduitrusting van een Friese boer. Dit voertuig had men in verschillende uitvoeringen, bijvoorbeeld de Hollandse en de Friese, waarbij de laatste iets sierlijker was.

Oer de tinte en de floddertrui Over de tent en de slobbertrui

Gisteren is Doarmer in gezelschap van vijf dames met een busje naar de stad G. gereden. Wel, neemt u maar van Doarmer aan, dat een busje niet meteen komt, zoals in een bekend oostelijk lied met prachtige o-klanken verkondigd wordt. Nee, een busje moet echt losgepraat worden en als men het dan uiteindelijk heeft, dan blijft het zich met subtiele middelen verzetten. Maar goed Doarmer heeft de stad G. bereikt, alwaar hij en zijn reisgenoten vermaakt werden met een aantal min of meer uitzonderlijke schouwspelen waaronder een persoon die d.m.v. de Chinese taal een complete zaal tot groepsgedrag wist te verleiden, een wandelende blauwe tent en dan nog speciaal voor Doarmer de incarnatie van een onderw. gevende in spijkerbroek en slobbertrui, die verslag deed van zijn welhaast kafkaëske bezigheden op ict- gebied. Op de terugweg werd gegeten in het stadje O. en toen kwam het toch allemaal weer goed.

Ûnthjitte Beloven

Gisteravond was Doarmer, gewapend met een ontzettend dik boek, van plan een verheffend samenzijn bij te wonen van een groep spirituele zonderlingen, waarvan hij sinds enkele jaren deel uitmaakt, toen het land voor de zoveelste keer getroffen werd door een natuurramp. Vroeger bleef dit altijd beperkt tot bizarre gebieden in de periferie zoals Limburg ,maar tegenwoordig slaat het overal toe. Voor Doarmer is dit het teken, dat de zondigheid in dit land een dusdanige afmeting heeft aangenomen, dat zelfs de natuur begint terug te vechten. Dit belooft nog wat voor de toekomst, maar misschien is het nog niet te laat.

Trochskimerje Doorschemeren

Het beroemde cogito ergo sum (ik denk, dus ik ben) van Descartes heeft een lange voorgeschiedenis. Bij Augustinus komt men de formule tegen bij zijn bestrijding van het scepticisme. In een minder persoonlijke vorm vindt men haar ook bij Thomas. ‘In hoc quod aliquis cogitat,percipit se esse: Doordat iemand denkt, bemerkt hij dat hij bestaat’. Het gaat hier om de vraag, of men kan denken dat men niet bestaat. Deze vraag interesseert ons hier niet, maar wel de vraag, die hier doorschemert: hoe ontdekt men eigenlijk zichzelf?
Is de weg naar de zelfontdekking zo rechtstreeks, als dit citaat misschien suggereert? De fenomenologie heeft in haar kritiek Descartes’cogito erop gewezen, dat dit cogito te abstract is, aan de wijze waarop gedacht wordt, voorbijgaat. Wij denken immers nooit ‘puur’; wij denken altijd iets. Het reële cogito moet aangevuld worden: cogito aliquid (ik denk iets). Dit is nu ook het gezichtspunt dat wij bij Thomas vinden, duidelijk als volgt uitgesproken: ‘Prius est intelligere quod,quam intelligere se intelligere: Eerder is het begrijpen van iets dan het begrijpen dat men begrijpt'.

Delfgaauw over Thomas van Aquino

Wis en ûnwis Zeker en onzeker

Uit een testament van het jaar 1475:

Int jeer Uns Heren MCCCC ende fyff ende tsantich, up Heylige Sacraments dey, dae bytochte hem, hoewol hi syeeck was lychama, nochtan sund ende machtich fan forstand, datter naet sykera was dan dy daed ende onsykera dan dyo wra des dadis, deerom hath hy syn testament jefta leste willa mecketh, in maneren als hyrney scryowen steeth.

Vertaling in hedendaags Fries:

Yn it jier fan ús Hear MCCCC en fiif en santich, op Hillige Sakramentsdei, doe betocht er, hoewol’t er lichaamlik siik wie, lykwols mei sûn ferstân, dat er neat wisser is as de dea en ûnwisser as it oere fan’e dea, dêrom hat er syn testamint of lêste wil makke, sa’t hjirnei skreaun stiet.

Oer kar en frijdom en sa Over keuze en vrijheid en zo

Tegen het gezonde verstand in moet bovendien worden gepreciseerd dat de formule ‘vrij zijn’ niet betekent ‘krijgen wat je hebt gewild’, maar ‘zich ertoe brengen om uit zichzelf te willen ( in de brede betekenis van kiezen)’. Met andere woorden, succes is voor vrijheid allerminst van belang. De discussie waarin het gezonde verstand en de filosofen tegenover elkaar staan, komt op dit punt voort uit een misverstand : het empirische en populaire begrip ´vrijheid´, product van historische, politieke en morele omstandigheden, staat gelijk met ´vermogen om gekozen doeleinden te bereiken´. Het technische en filosofische concept vrijheid, het enige dat we hier in beschouwing namen, betekent slechts: autonomie van de keuze.

Sartre

Sartre geeft als voorbeeld dat een gevangene niet vrij is om de gevangenis te verlaten, maar wel vrij is om te proberen te ontsnappen.

Blyn Blind

Der Wille, welcher unser Wesen an sich ausmacht, ist einfacher Natur, er will bloß und erkennt nicht. Das Subjekt des Erkennens hingegen ist eine sekundäre, aus der Objektivikation des Willens hervorgehende Erscheinung……..Im Selbstbewusstsein steht es, als das allein Erkennende, dem Willen als sein Zuschauer gegenüber und erkennt , obgleich aus ihm entsprossen, ihn doch als ein von sich Verschiedenes, ein Fremdes……. Hieraus erklärt sich, dass unser eigenes Wesen uns, d.h. eben unserem Intellekt ein Rätsel ist.

Schopenhauer

Ja, zegt Schopenhauer, wij zijn voor onszelf een raadsel en Doarmer heeft dat gevoel ook wel eens, maar misschien moet hij meer reflecteren.

In grins lûke Een grens trekken

Wij zouden echter niet moeten menen dat een moraal van ‘laissez-faire’ en van verdraagzaamheid de vrijheid van de ander meer zou eerbiedigen: zodra ik besta, stel ik feitelijk een grens aan de vrijheid van de ander, ik ben die grens en elk van mijn projecten trekt die grens om de ander heen: naastenliefde, het laissez-faire, verdraagzaamheid – of elke attitude van onthouding – is een project van mijzelf dat mij bindt en de ander zonder diens toestemming bindt. Verdraagzaamheid rondom de ander bewerkstelligen betekent dat de ander met geweld in een verdraagzame wereld wordt geworpen. Het betekent dat hem principieel de vrije mogelijkheden tot moedig verzet, volharding, zelfbevestiging worden ontnomen die hij in een wereld van onverdraagzaamheid zou hebben kunnen ontwikkelen.

Sartre

Sechstich Zestig

In sprissel Een sprankje

Kijk toch om je heen! Wat daar roept: “Ik,ik,ik wil er zijn”, dat ben jij niet alleen, nee, alles roept dat, letterlijk alles wat maar over een sprankje bewustzijn beschikt. Daarom is dit verlangen in jou nu precies dat, wat niet individueel is, maar aan alles en iedereen zonder onderscheid gemeenschappelijk……….Wel heeft het er telkens weer de schijn van, omdat zo’n verlangen niet anders dan in een individueel wezen tot bewustzijn kan komen en zich daarom steeds enkel op zoiets individueels lijkt te betrekken. Dit is echter louter schijn, een illusie waar we, bevangen als we zijn door onze individualiteit, wel aan vastzitten, maar die door reflectie kan worden vernietigd en waarvan we kunnen worden bevrijd. Wat namelijk zo heftig om bestaan vraagt, dat is slechts indirect het individu: direct en eigenlijk is het de wil tot leven zelf, die in alles en iedereen dezelfde is.

Arthur Schopenhauer

Doarmer, in angstige afwachting van de dag van morgen , probeert uit deze woorden kracht te putten.

De wrâld De wereld

“De wereld is mijn voorstelling”- dat is een waarheid die met betrekking tot elk levend en kennend wezen geldigheid heeft, hoewel alleen de mens zich er een bewustzijn van kan vormen in de abstracte reflectie; en doet hij dit ook werkelijk, dan heeft de filosofische bezinning bij hem haar intrede gedaan. Hij ziet dan met helderheid en stelligheid in dat hij noch de zon kent noch de aarde, maar altijd enkel een oog dat ‘zon’ ziet, een hand die ‘aarde’ voelt. Hij begrijpt dan dat de wereld die hem omgeeft er alleen als voorstelling is, dat wil zeggen: er enkel en alleen is met betrekking tot iets anders, iets dat voorstelt, en dat hij zelf is.

Arthur Schopenhauer: De eerste woorden van Die Welt als Wille und Vorstellung

Deze troostende woorden van Schopenhauer zorgen ervoor dat Doarmer zijn doordeweekse beslommeringen overleeft.

It nuvere selskip Het vreemde gezelschap

Doarmer ontmoette hen tijdens een bijscholingscursus

De hipper De sprinkhaan

Uit de krant:

LEEUWARDEN - Het woord hipperhapke is gekozen tot het mooist vertaalde Friese woord van 2010. Het is een vertaling van het Nederlandse insectensnack, een woord dat vorig jaar voor het eerst opdook in het nieuws.
Op nummer twee staan de woorden 'Griene Pier', een vertaling van klimaatridder en op nummer drie staat 'oppoaie', in het Nederlands pimpen.

Heit en soan Vader en zoon

sunufatarungo iro saro rihtun
garutun se iro gudhamun, gurtun sih iro suert ana,
helidos, ubar hringa, do sie to dero hiltiu ritun

Hildebrandslied (8e eeuw)

zoon en vader brachten hun bewapening in orde
trokken hun maliënkolder strak, gordden hun zwaarden om,
de mannen, over de ringen, toen ze naar dit gevecht reden

Hjoeddeisk Eigentijds

Jezus zei: Als jullie leidslieden tot jullie zeggen: Ziet het Koninkrijk is in de hemel, dan zullen de vogelen des hemels jullie voor zijn. Als zij tot jullie zeggen: het is in de zee, dan zullen de vissen jullie voor zijn. Maar het koninkrijk van God is binnen in jullie en buiten jullie. Wie zichzelf kent, zal het vinden. Wanneer jullie jezelf kennen, dan zullen jullie gekend worden.

Uit het Thomasevangelie, een apocrief, gnostisch werk

Doarmer heeft gisteren deze woorden opnieuw gehoord, maar nu in een eigentijds jasje , het ging over reflectie en zo. “Wie zichzelf kent, zal het vinden”, dat klinkt aantrekkelijk, maar wie kent zichzelf? Sommige mensen nemen dat wel aan, maar hebben ze dan wel “diep genoeg” gereflecteerd en is het überhaupt mogelijk zichzelf te kennen? “Het Koninkrijk” is misschien wel onvindbaar.

De kaai De sleutel

Bij de vegetarische meetkundigen van het oude Groot-Griekenland treffen we dezelfde autoritaire neiging aan als bij sommige hedendaagse dwepers. Ze willen aller welzijn, en broederschap en harmonie. Ze kunnen nog geen vlieg kwaad doen. Maar in naam van een verondersteld evenwicht in de natuur, waarvan zij de sleutels in handen hebben, zijn ze bereid iedereen hun wil op te leggen…… Individueel bezien zijn de aanhangers van dergelijke sekten waarschijnlijk vriendelijke wezens. Maar door hun onwrikbare overtuiging dat ze als meester “een zachtmoedige gids voor zachtmoedige en rechtvaardige mensen" hebben en legitiem werken voor het welzijn van allen, blijft er heel weinig ruimte over voor de anderen, voor hun dwalingen en vrijheden. In hun denken is er ruimte noch voor het toeval noch voor de onverschilligheid en afzijdigheid. Omdat naar hun mening alles betekenis heeft, hebben ze het onzekere, het absurde, het wisselvallige, het chaotische, het contingente al afgeschreven. Dit komt niet meteen aan het licht. Maar de snelle overgang van totalitaire zachtmoedigheid naar werkelijke terreur blijft mogelijk.

Roger-Pol Droit

De Pythagoreeërs (ca. 500 v.Chr.) waren vegetariërs, die ook geen bonen mochten eten. Over het waarom bestaan verschillende verklaringen, rationele zowel als fantastische.

Befiemje Doorgronden

Ieder deugdzaam mens heeft voorrechten, bijvoorbeeld het recht om zijn eigen takkenbosje naar de brandstapel van de veroordeelde te brengen.

Nietzsche

Door zijn manier van kijken meent Nietzsche een diagnose te kunnen stellen van dat waaruit de waarden voortkomen. Hij meent het geheim te doorgronden van de manier waarop krachten werken op het gebied van de godsdienst, het schrijven, de beschaving, de verhouding tussen seksen, de staat enzovoort. Zijn vraag is uiteindelijk altijd waarom wij geloven, op grond van welke beweegredenen we het ene credo eerder aanvaarden dan het andere. Dat Nietzsche evenzeer irriteert en weerstand oproept als verheldert komt doordat hij niet vals speelt. Het overkomt hem natuurlijk wel eens dat hij zich vergist, overdrijft, onhoudbare standpunten inneemt. Maar niet dat hij doet alsof. Daarom kan hij ons niet onverschillig laten.

Roger-Pol Droit

Dwaandewei Gaandeweg

De eerste woorden uit “Morgenröte”:

Alle dingen die lang leven worden gaandeweg zozeer met rede doordrenkt, dat hun afkomst uit de onredelijkheid daardoor onwaarschijnlijk wordt.

Friedrich Nietzsche

Doarmer kan hier wel iets mee, met de rede kun je inderdaad achteraf elk "emotioneel" besluit een "rationeel jasje" geven.

Stypje Schragen

Absolutisme is in elk geval een beroepsrisico in de filosofie, aangezien radicale, scherpe posities helder te definiëren zijn, gemakkelijker te onthouden en meer aandacht plegen te trekken. Niemand werd ooit een beroemd filosoof door een kampioen in oecumenische hybriditeit te zijn. Voor wat betreft het thema van de vrije wil wordt deze tendens door de traditie zelf versterkt en geschraagd: zoals filosofen al tweeduizend jaar hebben gezegd: of we hebben een vrije wil, of niet; het is alles of helemaal niets. En dus worden de verschillende suggesties voor een compromis, de suggestie dat determinisme compatibel is met ten minste enkele soorten vrije wil, weerlegd als slechte koopjes, gevaarlijke ontwrichtingen van onze morele grondslagen.

D. Dennett

Drok meitsje Druk maken

Zoals rationalisten benadrukken, leven we in een materialistische wereld en op lange termijn zou het gedrag domineren dat het meest bijdraagt tot succes. We hebben echter telkens weer gezien dat het meest aanpasbare gedrag niet rechtstreeks voortkomt uit het najagen van materieel voordeel. Wegens belangrijke verplichtings- en implementatieproblemen zal dit najagen vaak zijn doel voorbijstreven. Om goed te doen, moeten we ons er soms niet druk om maken, het beste te willen doen.

R.Frank

Tebektinke Terugdenken

Een liedje en nog een tweede

Tink om’e glêdens Let op de gladheid

Winterûnnocht Winterverdriet

Terwijl veel mensen nog even van de sneeuw genieten, valt het voor zwervers in deze tijd niet mee. Het is koud onder de bruggen en het voedsel zit vastgevroren in de afvalcontainers.

Njonken Jegens

In aardig wat gevallen maakt onnodige bedeesdheid het probleem groter dan het is. De publieke opinie is altijd tirannieker jegens degenen die haar duidelijk vrezen, dan jegens degenen die er onverschillig onder blijven. Een hond blaft luider en bijt sneller als mensen bang voor hem zijn dan wanneer ze hem met verachting behandelen, en de mensenkudde heeft deze eigenschap ook in zekere mate. Als u laat merken dat u bang voor hen bent, bent u een gemakkelijke prooi, maar als u onverschilligheid laat merken beginnen ze aan hun eigen macht te twijfelen en laten ze u dus sneller met rust……. Afwijkingen zullen, als ze met vrolijkheid en zorgeloosheid gepaard gaan, niet uitdagend maar spontaan zijn, zelfs in de meest traditionele gemeenschap worden getolereerd.

B.Russell

Winterljocht Winterlicht

Ook in de winter wordt Doarmer's huisbeek, de Eksosche Aa, door zwanen bevaren

Noflik Aangenaam

Doarmer winsket eltsenien in tige noflike kryst

In touter yn'e snie Een schommel in de sneeuw

winternocht (wintergenoegen)

Faai Hachelijk

Hoe buitengewoon beperkt en gebrekkig het normale menselijke intellect is en hoe weinig helder het bewustzijn, dat kan men daaraan afmeten dat er , in weerwil van de vluchtige kortstondigheid van het middenin de eindeloze tijd geworpen menselijke leven, ondanks de hachelijkheid van ons bestaan, de talloze zich overal opdringende raadselen, het intrigerende van zoveel verschijnselen en daarbij de eeuwige ontoereikendheid van het leven – ondanks dit alles, toch niet door iedereen voortdurend en onophoudelijk wordt gefilosofeerd.

Arthur Schopenhauer

Ljirre Rookvlees

Eindelijk, als de opgewondenheid ten top gestegen is, wordt er een oude manshoed voor den dag gehaald en op den grond gezet. Vrouwen zoowel als mannen beproeven nu over dien hoed te springen, en ieder wie dit onberispelijk doet bewijst daarmede dat hij nog niet stapeldronken is. Voor hoogbejaarde personen geldt het als bewijs, dat ze nog vlug en levenslustig zijn. In’t dagelijksch leven kan men zulke vroolijke oudjes soms hooren pochen: “Ik ben nog zoo heel min niet, ik kan nog wel over den hoed, als ’t wezen moet”.
Intusschen hebben de bedienden de feestzalen weêr ingericht voor het derde en laatste bedrijf. Op de tafels vindt men nu wittebrood en krentenbol, boter, kaas, ham en rookvleesch, en er is koffie gezet. De gasten keeren nog eens naar hunne plaatsen terug en doen zich te goed aan de opgedischte spijs en drank, die zich na zooveel drukte en beweging heerlijk laat smaken. Na afloop hiervan ontdekt men dat het daglicht reeds is aangebroken en men dus zal moeten scheiden. Men neemt afscheid van de jonggetrouwden en hunne ouders, bedankt hen voor het genotene en wenscht hun het beste. Zoo zakken de getrouwde lieden zachtjes aan af naar hunne woningen. Maar het jongvolk gaat nog eens met vernieuwden moed aan den dans, en scheidt niet voor ’s morgens zeven uur.

W.Dijkstra : uit “Een Friesche Boerenbruiloft” (19e eeuw)

Allikemin Evenmin

We hebben al eerder beweerd dat topmanagers niet echt werken. Deze uitspraak moet in zoverre worden gerelativeerd, dat bij echte topmanagers werk en vrije tijd niet te scheiden zijn. Als een topman zich op de golfbaan bevindt, moet hij altijd uiterst belangrijke gesprekken met andere topmannen voeren, die evenmin werken, maar door hun gesprekken elkaar de indruk geven dat ze werken. Het is een ambivalente zaak. Boze tongen zullen beweren dat topmanagers altijd met vakantie zijn. Goedwillende mensen zullen zeggen dat ze altijd werken.

P.Noll e.a.

Wif Wispelturig

Hjoed hat Doarmer in protte neitocht, hy is no ienris frij wif en hy hat ek in krystboadskip skreaun foar freed. Tinke en dwaan, dwaan en tinke. Siket er nei in lykwicht? Kliuwt it tinken oer it dwaan en dan it dwaan wer oer it tinken omheech? Is d’er in dwaan sûnder tinken, in tinken sûnder dwaan?

Wurkje Werken

Doarmer aan het werk

Winskje Wensen

Stel je voor, een geworpen steen die denkt dat hij z’n best doet zo ver mogelijk te vliegen. Zo’n steen gelooft van zichzelf dat hij totaal vrij is en uit eigen wens blijft bewegen. Vergelijk hiermee de menselijke vrijheid waarop allen zo pochen maar die slechts daarin bestaat dat men zich bewust is van zijn eigen wens, maar onwetend van de oorzaken waardoor die wens bepaald is.

Spinoza

Tja, als je wilsvrijheid opvat als de vrijheid die de mens heeft om te kiezen wat hij wil en dan blijf toch nog met de vraag zitten ‘Waarom wil ik, wat ik wil en ben ik daarin misschien gedetermineerd’?

Oersette Vertalen

Vertalen is lastig en omdat computers niet zo slim zijn, hebben ze er dan ook veel moeite mee.

Heb jij geld op zak? = Hasto jild yn’e bûse?
Haal je even een zak appels? = Hellest efkes in pûde apels?
Een zak aardappelen weegt 20 kg = In sek jerappels is 20 kilo.

De thee moet trekken = De tee moat trekke.
Ik trek weer aan het kortste eind = Ik lûk wer oan de koartste ein.

Het is buiten donker = It is bûten tsjuster.
Heeft hij donker haar? = Hat er dûnker hier?

Het dikke boek van Sinterklaas = It tsjokke boek fan Sinteklaas.
Veel kinderen zijn te dik = In soad bern binne te grou.

Probeer dat maar eens als vertaalcomputer!

Hammerje Hameren

“Ik zie niemand op straat,”zegt Alice. “Ik wou dat ik zulke ogen had,”antwoordt de koning.”Dat je niemand kunt zien! En dan ook nog op die afstand!”

Uit : Alice in Wonderland

Stel je voor dat twee mensen snel naar een bestemming rijden. Ze willen er voor zonsondergang zijn omdat de koplampen stuk zijn. Stel je voor dat de bestuurder zegt: “Pech gehad! De zon gaat juist onder.” Zijn passagier zegt uit de hoogte: “Tegenwoordig weten we dat de zon niet ondergaat, dat lijkt alleen maar zo omdat de aarde draait.” Heeft wat hij zegt betekenis? Nee, want in deze omstandigheden heeft het geen enkele werking. Eigenlijk is het zelfs gek om dit wetenschappelijke feit uit te spreken in deze omstandigheden. Het zou ook merkwaardig zijn als de passagier de bestuurder begon te slaan met de hamer die hij net in het handschoenenkastje had gevonden. Ook al verklaarde hij daarbij dat hamers er zijn om mee te hameren. Ja, maar niet om op van alles, overal en altijd mee te hameren. En hetzelfde is het geval met taal.

D.Palmer over de taalspeltheorie van Wittgenstein

In gjalp Een kreet

Rea-goune muwlkje,
Ruwn-aerdigh’djier
Ho komt, ho komt it by
Dat Y doz tuwlckje;
Dear’t hert iz fier
Fen ljeafde njoencke my?
Ick sied, ick bried,
Ick koyts ijn ljeafde fjoer.
Iôn ljeafde wâlt my oer.
Het stiet my ’t ljeavjen djoer!
In y sjeane dat ick bin,
Tor in uwt-terd ijn jôn min,
Mar blieuwe allijcke stjoer.

Gysbert Japix

Sân jier Zeven jaar

“Het lichaam wordt inderdaad als bewijs gebruikt als de herinnering in gebreke blijft,”zei Delphine. “In het geval van de moordenaar die beweerde dat hij zich de moord niet kon herinneren, kunnen we de persoon aanklagen wiens lichaam op de plaats van het misdrijf aanwezig was. Zo herkennen we andere mensen als dezelfde personen die we gisteren zijn tegengekomen.”
“Maar dan moet je wel bedenken,”onderbrak David haar, “dat we niet exact hetzelfde lichaam kunnen bedoelen. Afgezien van je hersens wordt al het fysieke materiaal van je lichaam elke zeven jaar vernieuwd. Van de moleculen waarmee je geboren bent, zijn er waarschijnlijk niet meer zoveel in je lichaam aanwezig.”

L.Eyre

Skean Scheef

Wat kijkt u mij aan? Ja, mijn stropdas zit scheef, maar wat wilt u in mijn werk.

Sinleazens Zinloosheid

Laatst vroeg iemand Doarmer wat de zin van het bestaan was. Zoals altijd als Doarmer het antwoord niet weet, stelt hij in paniek een tegenvraag . Dus hij zei, waarom moet het bestaan een zin hebben? En wie heeft jou verteld dat het bestaan een zin moet hebben of heb je dat zelf bedacht? De vraag is wel, is het de taak van de filosofie naar deze zin te zoeken? De Duitse filosoof Sloterdijk vindt , dat ook al zou het bestaan zinloos zijn, dat filosofie het onder woorden brengen van de zin van die zinloosheid is. Met zo´n uitspraak kan Doarmer weinig beginnen, de zin van de zinloosheid. Het lijkt een tegenspraak, maar Doarmer wil een poging ondernemen. Voor hem is het bestaan een samenloop van omstandigheden, het had ook anders kunnen zijn en het idee, dat het bestaan eigenlijk geen doel heeft, vindt hij heel prettig en daardoor krijgt zijn bestaan in feite weer een zin. Zoals een filosoof zei ,het leven wil gewoon geleefd worden.